quinta-feira, 1 de janeiro de 2026

Novel: Ka ʻokoʻa ma waena o ʻAmelika Hui Pū ʻIa a me Rusia

Novel: Ka ʻokoʻa ma waena o ʻAmelika Hui Pū ʻIa a me Rusia

Mai ko mākou wā kamaliʻi mai, ua hoʻolālā ʻia mākou e loaʻa i kāu mea i aʻo mai ai iā mākou me nā mea i loko o ka pahu mai nā lā ʻeiwa a ʻelima, e moni ana i nā ʻōpala kalepa a me nā ʻoihana mai ka wā ʻōpiopio. (Renato Russo)

ʻO nā mea i loko o ka pahu o ka mīkini ʻAmelika maikaʻi loa, e hana hou ana a e hana hou ana i ka ad nauseam i ke ʻano like no ka holomua e hana ana i hoʻokahi ʻano a me nā subgenres o ke TV a me ke kiʻiʻoniʻoni, i kēia manawa he mau wikiō, i hoʻokaʻawale maʻalahi ʻia e nā mea hana hiʻohiʻona hoʻonohonoho o ke ʻano hoʻokahi nui, ka matrix o nā subgenres.

I koʻu hoʻomaka ʻana e aʻo e pili ana i nā hana Lūkini mai ka wā Soviet, ua maopopo iaʻu ke kumu i loaʻa ai i ka poʻe Kelemānia Hikina, ma hope o ka hāʻule ʻana o ka Berlin Wall i ka makahiki 1989, ka launa pū ʻole me ke kiʻi Komohana i hōʻike ʻia e ke kula ʻAmelika, a ua ʻike koke i ka superficiality o nā ʻano a me nā subgenres, ʻoi aku hoʻi i ka hoʻolaha.

He aha ka ʻokoʻa?

No ka poʻe i komo ʻole i loko o ke ʻano o ka hoʻokomo piha ʻana a me ke kūlana noʻonoʻo Komohana, inā ʻaʻohe o lākou manaʻo ākea a ʻaʻole i aʻo ʻia e ʻike i ka pilikia, ʻaʻole hiki iā lākou ke ʻike i ka ʻokoʻa ma waena o nā ʻaoʻao, e like me ka iʻa hiki ʻole ke noʻonoʻo i kahi honua me ka wai ʻole; ʻo ka ʻoiaʻiʻo, ʻaʻole ʻike ka iʻa i kona hoʻokomo ʻia ʻana i loko o ka wai.

Hoʻokumu ʻia ke ʻano ʻAmelika ʻĀkau a puni ka protagonist; aia mau kahi protagonist e pono e loaʻa nā makana kūikawā, a i ʻole ke ʻano koʻikoʻi, a i ʻole nā ​​​​ʻano kūikawā; ua kūkulu ʻia ka hoʻopaʻapaʻa o ka moʻolelo a puni kēia ʻano kūikawā; no laila pono kā mākou protagonist e hana a loaʻa paha i ke ʻano kūikawā e hoʻokaʻawale iā lākou mai ka maʻamau: he kanaka superhuman lākou, wiwo ʻole loa, haʻalele loa, nani loa, akamai loa, wiwo ʻole loa, ʻoiaʻiʻo loa, ʻaʻohe ponoʻī, waiwai nui, haʻahaʻa loa, hoʻoholo paʻa ʻole, he ʻokoʻa i ke koi o ke ʻano maikaʻi ʻole, ka hoʻokaʻawale ʻana i ke kānāwai ʻole, ka hiki ʻole ke hoʻopaʻi ʻia, altruism, kūpaʻa, lokomaikaʻi palena ʻole - ʻo kēia mau mea wale nō e hana i ka ʻaoʻao mua o kekahi nūpepa i kēlā me kēia lā a i ʻole ka papahana nūhou kīwī; hiki i kēia mau mea ke lilo i palapala maikaʻi no kahi hana palapala ʻAmelika ʻĀkau.

ʻO nā Lūkini, mai kā lākou palapala i kākau ʻia, ʻo Dostoevsky a me nā mea ʻē aʻe, e haʻi mai iā mākou i nā moʻolelo o nā ʻano maʻamau, o kēlā me kēia lā, nā kānaka maʻamau e like me ka hoalauna mālie a i ʻole ka hoa hana; ʻaʻohe heroism; ʻaʻohe puke komikina ma Rusia, ma ka Hikina, he mau mea maʻamau nā huapalapala a pau, a ua hana lākou i nā mea kūʻokoʻa, i hoʻokaumaha ʻia e nā kūlana o ke ola, e nā hanana ulia i koi iā lākou e hana i nā koho paʻakikī, a ma laila kahi e waiho ai ke keaka o nā huapalapala Lūkini: nele nui, ʻaʻohe leo, ʻaʻohe mea hoʻohiwahiwa, ʻaʻohe mea kūikawā, he poʻe makemake nui wale nō e wahaheʻe, hoʻopunipuni, hūnā i ko lākou mau makemake ʻeleʻele loa, a ʻaʻole hoʻohana i nā mana nui a i ʻole ka naʻauao kiʻekiʻe i hoʻohanohano ʻia; ʻo kā lākou mau hana nā mea a ka poʻe maʻamau, me nā hemahema hoʻolālā, a me ka laki e koho mau ana i ka ʻaoʻao e pōmaikaʻi ʻia; hilinaʻi wale nā ​​​​mea āpau i ka manawa kūpono, ma ka laki Machiavellian.

ʻAʻole hele nā ​​​​​​kānaka Lūkini ma waena o nā paia, ʻaʻole lākou e kuhi i nā manaʻo o ko lākou poʻe ʻenemi, ʻaʻole lākou e hoʻoweliweli i kā lākou ʻoihana a me nā hana e hoʻoponopono i nā hana pono ʻole i nā poʻe ʻē aʻe, ʻaʻole lākou e hoʻolei iā lākou iho i ka hoʻopakele ʻana i nā hoa kanaka inoa ʻole, ʻaʻole lākou e pale aku i nā waiwai honua o ka ecology, nā pono kanaka, ka hoʻopono kaiāulu, ka egalitarianism, a i ʻole ka manaʻo aupuni; ua aʻo ʻia lākou e nā makahiki he kanahiku o ke komunism e akahele, pragmatic, individualistic, a me ke akahele.

Roberto da Silva Rocha, professor universitário e cientista político

Nenhum comentário: